ETF's en indexfondsen: gespreid beleggen voor beginners
Ontdek wat ETF's en indexfondsen zijn, waarom ze zo populair zijn, en hoe je er eenvoudig mee kunt beginnen. De ideale start voor elke beginnende belegger.
ETF’s en indexfondsen zijn de perfecte manier om te beginnen met beleggen. Met één aankoop beleg je in honderden of zelfs duizenden bedrijven tegelijk. Dit maakt ze veiliger dan individuele aandelen en ideaal voor beginners.
In dit artikel leggen we uit wat ETF’s en indexfondsen precies zijn, waarom ze zo populair zijn, en hoe je er zelf mee kunt beginnen.
Belangrijke leerpunten
- Een ETF is een “mandje” van beleggingen dat je op de beurs kunt kopen
- Een indexfonds volgt automatisch een marktindex (zoals de AEX of S&P 500)
- Met één ETF kun je in 500+ bedrijven tegelijk beleggen
- ETF’s zijn goedkoper en vaak beter dan actief beheerde fondsen
- De Total Expense Ratio (TER) bepaalt je jaarlijkse kosten
- ETF’s zijn de beste keuze voor de meeste beginnende beleggers
Wat is een ETF?
ETF staat voor “Exchange Traded Fund”, oftewel een beursgenoteerd fonds. Een ETF is een mandje van beleggingen (aandelen, obligaties, of andere activa) dat je op de beurs kunt kopen en verkopen, net als een gewoon aandeel.
Voorbeeld: De iShares Core MSCI World ETF bevat aandelen van meer dan 1.500 bedrijven uit 23 ontwikkelde landen. Door één aandeel van deze ETF te kopen, beleg je automatisch in Apple, Microsoft, Nestlé, ASML, en 1.496 andere bedrijven.
Voordelen van ETF’s
- Instant spreiding: Met één aankoop beleg je in honderden bedrijven
- Lage kosten: Veel goedkoper dan actief beheerde fondsen
- Transparant: Je weet precies waarin je belegt
- Flexibel: Koop en verkoop op elk moment tijdens beursuren
- Toegankelijk: Vaak al te kopen vanaf €50 of minder
Wat is een indexfonds?
Een indexfonds is een beleggingsfonds dat een bepaalde marktindex volgt. Het doel is niet om de markt te verslaan, maar om precies hetzelfde rendement te behalen als de index.
Populaire indices:
- AEX: De 25 grootste Nederlandse bedrijven
- S&P 500: De 500 grootste Amerikaanse bedrijven
- MSCI World: Circa 1.500 bedrijven uit ontwikkelde landen wereldwijd
- MSCI Emerging Markets: Bedrijven uit opkomende markten (China, India, Brazilië)
ETF vs traditioneel indexfonds
| Kenmerk | ETF | Traditioneel indexfonds |
|---|---|---|
| Verhandeling | Op de beurs, hele dag | Via fondsbeheerder, 1x per dag |
| Minimale inleg | Vaak €50 of minder | Soms €100+ |
| Kosten (TER) | 0,03% - 0,50% | 0,10% - 0,50% |
| Geschikt voor | Eenmalige en periodieke inleg | Periodieke inleg |
In de praktijk worden de termen vaak door elkaar gebruikt. Beide bieden dezelfde voordelen: lage kosten en brede spreiding.
Hoe werkt een ETF?
Passief beheer
De meeste ETF’s worden passief beheerd. Dit betekent dat er geen fondsmanager actief aandelen selecteert. De ETF volgt simpelweg de samenstelling van een index.
Voorbeeld: Als Apple 5% van de S&P 500 uitmaakt, dan is 5% van je ETF-belegging ook Apple. Als Apple groeit en 6% van de index wordt, past de ETF zich automatisch aan.
Waarom passief beleggen werkt
Onderzoek toont consequent aan dat actief beheerde fondsen op lange termijn slechter presteren dan passieve indexfondsen:
- Na 5 jaar: 75% van actieve fondsen presteert slechter dan de index
- Na 15 jaar: 90% van actieve fondsen presteert slechter dan de index
De reden: actieve fondsen hebben hogere kosten (1-2% per jaar), die het rendement opeten. Een passieve ETF met 0,20% kosten behoudt meer van het marktrendement.
Een ETF kopen in 5 stappen
Stap 1: Open een beleggingsrekening
Je hebt een broker nodig. Populaire opties in Nederland:
- DEGIRO: Lage kosten, groot aanbod ETF’s
- ABN AMRO / Rabobank / ING: Gemak van alles bij één bank
- BinckBank: Goede mix van kosten en service
Stap 2: Kies een ETF
Voor beginners raden we een brede wereld-ETF aan:
- iShares Core MSCI World (IWDA): 1.500+ bedrijven, TER 0,20%
- Vanguard FTSE All-World (VWRL): 3.700+ bedrijven, TER 0,22%
Deze ETF’s bieden maximale spreiding over de hele wereldeconomie.
Stap 3: Bepaal je inleg
Je kunt beginnen met elk bedrag. Veel beleggers kiezen voor:
- Eenmalig: Een startbedrag van €500-5.000
- Maandelijks: €50-500 per maand
Stap 4: Plaats je order
Zoek de ETF op via de naam of ticker (bijv. “IWDA” of “VWRL”). Plaats een kooporder voor het aantal aandelen of het bedrag dat je wilt beleggen.
Stap 5: Herhaal maandelijks
Stel een maandelijkse automatische inleg in. Dit heet dollar-cost averaging en zorgt ervoor dat je automatisch blijft beleggen, ongeacht de marktomstandigheden.
Populaire ETF’s voor beginners
Wereld-ETF’s (aandelen)
| ETF | Ticker | Bedrijven | TER | Dividend |
|---|---|---|---|---|
| iShares Core MSCI World | IWDA | 1.500+ | 0,20% | Herbelegd |
| Vanguard FTSE All-World | VWRL | 3.700+ | 0,22% | Uitgekeerd |
| iShares MSCI ACWI | IUSQ | 2.900+ | 0,20% | Herbelegd |
Europa-ETF’s
| ETF | Ticker | Bedrijven | TER |
|---|---|---|---|
| iShares Core MSCI Europe | IMEU | 430+ | 0,12% |
| Vanguard FTSE Developed Europe | VEUR | 550+ | 0,10% |
Nederland-ETF (AEX)
| ETF | Ticker | Bedrijven | TER |
|---|---|---|---|
| iShares AEX | IAEX | 25 | 0,30% |
Obligatie-ETF’s
| ETF | Ticker | Type | TER |
|---|---|---|---|
| iShares Core Euro Govt Bond | IEAG | Staatsobligaties | 0,07% |
| iShares Euro Corp Bond | IEAC | Bedrijfsobligaties | 0,20% |
Waar op letten bij een ETF kiezen?
1. Total Expense Ratio (TER)
De TER is het percentage dat je jaarlijks betaalt aan beheerkosten. Hoe lager, hoe beter.
- Uitstekend: < 0,20%
- Goed: 0,20% - 0,40%
- Acceptabel: 0,40% - 0,60%
- Duur: > 0,60%
Impact van kosten: Bij €10.000 inleg over 20 jaar met 7% rendement:
- TER 0,20%: €37.500 eindwaarde
- TER 1,00%: €33.100 eindwaarde
- Verschil: €4.400 minder door hogere kosten
2. Fondsgrootte
Grotere fondsen zijn stabieler en hebben vaak lagere kosten. Kies ETF’s met minimaal €100 miljoen beheerd vermogen, liever €1 miljard+.
3. Tracking difference
Dit meet hoe goed de ETF de index volgt. Een goede ETF wijkt maximaal 0,1-0,2% af van de onderliggende index.
4. Dividend: uitkerend of herbelegd?
- Uitkerend (distributing): Je ontvangt dividend op je rekening
- Herbelegd (accumulating): Dividend wordt automatisch herbelegd
Voor vermogensopbouw is herbeleggen vaak voordeliger (compound interest effect).
5. Vestigingsland
ETF’s gevestigd in Ierland zijn fiscaal voordelig voor Nederlandse beleggers. Let op de ISIN-code: IE… = Ierland.
Voor- en nadelen van ETF’s
Voordelen
✅ Lage kosten: 0,10-0,30% per jaar vs 1-2% voor actieve fondsen ✅ Brede spreiding: Honderden bedrijven in één product ✅ Eenvoud: Geen stockpicking nodig ✅ Transparant: Je weet precies waar je in belegt ✅ Bewezen strategie: Passief beleggen verslaat actief op lange termijn ✅ Flexibel: Koop en verkoop wanneer je wilt
Nadelen
❌ Geen outperformance: Je krijgt exact het marktrendement, niet meer ❌ Marktrisico: Bij een crash daalt je hele ETF mee ❌ Minder spannend: Geen individuele winnaars om te vieren
Veelgestelde vragen
Is een ETF veilig?
ETF’s zijn geen spaarrekening en kunnen in waarde dalen. Maar doordat je spreidt over honderden bedrijven, is het risico veel lager dan bij individuele aandelen. Op lange termijn (10+ jaar) hebben brede wereld-ETF’s historisch altijd positief rendement opgeleverd.
Hoeveel ETF’s heb ik nodig?
Voor de meeste beginners is één brede wereld-ETF voldoende. Met de iShares Core MSCI World of Vanguard FTSE All-World beleg je al in 1.500-3.700 bedrijven. Meer ETF’s toevoegen kan, maar is niet noodzakelijk.
Wat is het verschil tussen ETF en aandeel?
Een aandeel is eigendom van één bedrijf. Een ETF is een mandje van vele aandelen. Met één ETF beleg je in honderden bedrijven tegelijk, wat je risico spreidt.
Zijn ETF’s beter dan actief beheerde fondsen?
Voor de meeste beleggers: ja. Onderzoek toont aan dat 90% van actieve fondsen op lange termijn slechter presteert dan passieve ETF’s, vooral door hogere kosten.
Hoeveel kost een ETF?
De aankoopprijs varieert. Een aandeel IWDA kost ongeveer €85 (prijzen veranderen). Daarnaast betaal je jaarlijks de TER (bijv. 0,20%), die automatisch wordt verrekend in de koers. Bij sommige brokers betaal je ook transactiekosten.
Wat is beter: IWDA of VWRL?
Beide zijn uitstekende keuzes:
- IWDA: Alleen ontwikkelde markten, dividend herbelegd
- VWRL: Inclusief opkomende markten, dividend uitgekeerd
VWRL is iets breder gespreid, IWDA is iets goedkoper. Het verschil is klein; kies er één en blijf erbij.
Conclusie
ETF’s en indexfondsen zijn de beste keuze voor de meeste beginnende beleggers. Ze bieden brede spreiding, lage kosten, en bewezen resultaten. Met één wereld-ETF kun je een solide basis leggen voor je vermogensopbouw.
Begin met een eenvoudige strategie: kies één brede ETF, beleg maandelijks een vast bedrag, en houd dit vol voor de lange termijn. De kracht van compound interest en tijd zullen de rest doen.